Suyun İzinde
EN

İstanbul Su Medeniyetleri Müzesi × Işık Üniversitesi · Mart – Haziran 2026

Atölye ve süreç

Altı adım, dört ay. Analog bir gözlemle başlayan, öğrencilerin kendi sözlüğüyle eğitilen bir modelle devam eden ve iki farklı tasarım yolunun karşılaştırılmasıyla biten bir süreç.

Su bu mekânda nerede ve nasıl var olmak ister?

Süreç 1 · Yapay zekâ analist

Makine okur, öğrenci tasarlar. Öğrencilerin fotoğraflarıyla eğitilen model rota fotoğrafını kavramlara göre puanlar; öğrenci bu sayıları girdi olarak kullanır.

Süreç 2 · Yapay zekâ üretici

Öğrenci yazar, makine çizer. Üç kavram tek bir tasarım cümlesine dönüşür ve bir prompt ile gerçek mekânın fotoğrafının üzerine bir enstalasyon üretilir.

Öğrencilere verilen şablon

“[Kelime 1] ve [Kelime 2]'nin kesişiminde, [Kelime 3] mekânsal bir deneyime dönüşür.”

Takvim

  1. 11 Mart 2026

    01 Brief

    Atölye rehberi yayımlandı ve üç aşama tanımlandı: gözlem ve belgeleme, yapay zekâ ile iki tasarım süreci, karşılaştırma ve tartışma.

  2. 12–14 Mart 2026

    02 Gözlem

    Öğrenciler müzede ve çevresinde suyun izlerini aradı: mimari elemanlar, yüzey malzemeleri, ışık yansımaları, nem, ses ve suyun temsil edildiği imgeler. Her kavram için en az 15 fotoğraf ve seçilen bir rota üzerinde 10 saniyelik bir video istendi. Bu aşama tamamen analogdu; tek araç kameraydı.

  3. Mart 2026

    03 Kavram seti

    Kavram setini öğrencilerin kendisi yazdı: otuz iki kavram, hazır bir etiket listesi olmadan, tamamı grubun kendi seçimi.

  4. 31 Mart – 2 Nisan 2026

    04 Süreç 2 · Yapay zekâ üretici

    İki dilli prompt rehberi dağıtıldı. Her öğrenci üç kavramını tek bir tasarım cümlesinde birleştirdi, rota fotoğrafını Gemini'ye yükledi ve gerçek mekâna bir enstalasyon yerleştirmesini isteyen bir prompt yazdı.

  5. 12 Nisan 2026

    05 Model

    Her kavram Google Teachable Machine'de bir sınıfa dönüştü; öğrencilerin kendi fotoğrafları o sınıfın eğitim verisi oldu. Sonuç, müzenin yeni bir fotoğrafını grubun kavramlarına göre puanlayan, doğrudan tarayıcıda çalışan küçük bir görüntü sınıflandırıcısı.

  6. 19 Mayıs – 4 Haziran 2026

    06 Süreç 1 · Yapay zekâ analist

    Öğrenciler rota fotoğraflarını modelden geçirdi. Model tüm kavramları puanladı, ilk üç kavram bir dil modeline gitti ve her biri için bir cümlelik enstalasyon önerisi yazıldı; tel kafes geometri olasılıklarla orantılı olarak değişti. Öğrenci bu okumayı bir cevap olarak değil, ölçülmüş bir girdi olarak kullandı.

  7. Haziran 2026

    07 Karşılaştır ve teslim et

    Her öğrenci üç kavramını, prompt'unu, yapay zekânın ürettiği görselleri ve rotadaki aynı nokta için kendi önerisini teslim etti. Kapanış tartışması suyun görünmeden mekânda var olup olamayacağını ve yapay zekânın tasarım sürecinin neresine ait olduğunu sordu.

Otuz iki kavram

Kavram setini öğrencilerin kendisi yazdı. Hazır bir etiket listesi kullanılmadı; eğitilen model, bir öğrenci grubunun tek bir binayı nasıl okuduğunun kaydıdır.

Kullanılan araçlar

Kapanış soruları

  1. Su görünmediği hâlde mekânda var olabilir mi?
  2. Yapay zekâ mimari tasarım sürecinin hangi adımında kullanılmalı?
  3. İnsan düşüncesi ve yapay zekâ tasarım üretiminde nasıl bir işbirliği kurabilir?

Ekip

Ekibin tamamı →

Yürütücüler

  • Prof. Dr. Elif Süyük Makaklı
  • Dr. Öğretim Görevlisi Gülay Kepsutlu
  • Öğretim Görevlisi Dicle Zeycan

Küratör-araştırmacılar

  • Yüksek Mimar Sıla Yıldırım
  • Yüksek Mimar Raşit Eren Cangür
  • Yüksek Mimar Egemen Sezer
  • Yüksek Mimar Eren Sezer